Hoeveel melk heb je nodig voor een kaas?
Kort antwoord: voor 1 kilo Goudse kaas heb je ongeveer 10 liter volle melk nodig. Zachte en verse kazen hebben minder melk nodig per kilo, omdat er meer vocht in de kaas blijft.
Rekenhulp
Vuistregels per kaassoort
| Kaas | Melk per kilo kaas | Kaas uit 10 liter melk |
|---|---|---|
| Gouda, Cheddar | ± 10 liter | ± 1 kg |
| Mozzarella | ± 9 liter | ± 1,1 kg |
| Camembert | ± 8 liter | ± 1,25 kg |
| Halloumi | ± 7,5 liter | ± 1,3 kg |
| Feta | ± 6,5 liter | ± 1,5 kg |
| Ricotta (van melk) | ± 5,5 liter | ± 1,8 kg |
| Paneer | ± 5 liter | ± 2 kg |
| Kwark | ± 4 liter | ± 2,5 kg |
Dit zijn gemiddelden voor volle koemelk. Hoe harder en droger de kaas, hoe meer melk je nodig hebt voor een kilo.
Hoeveel melk past er in mijn kaasvorm?
Een kaasvorm vul je niet tot de rand met kaas. Na het persen vult een harde kaas ongeveer 70% van de vorm, en kaas weegt ongeveer 1 gram per cm³. Zo reken je het uit:
- Meet de binnenkant van de vorm: diameter en hoogte.
- Inhoud = 3,14 × (diameter ÷ 2)² × hoogte. Een vorm van 15 bij 10 cm heeft een inhoud van ongeveer 1770 cm³.
- Kaas = inhoud × 0,7 = ongeveer 1240 gram.
- Melk voor Gouda = kaas ÷ 0,1 = ongeveer 12,4 liter.
In een Goudse vorm met afgeronde randen past ongeveer 10% minder dan in een rechte vorm met dezelfde maten.
Waar hangt het verder van af?
- Vet en eiwit in de melk. Melk van de boer of van Jersey-koeien geeft meer kaas dan magere melk uit de supermarkt. Gebruik bij voorkeur volle melk.
- Gehomogeniseerde melk geeft een zachtere wrongel en vaak iets minder kaas. Gepasteuriseerde, niet-gehomogeniseerde melk werkt het best.
- Hoe droog je de wrongel maakt. Langer roeren en harder persen geeft een drogere en lichtere kaas.
- Rijpen. Een harde kaas verliest tijdens het rijpen nog vocht en wordt in een paar maanden 10 tot 15% lichter.
- Je pan. Zorg dat er een paar centimeter ruimte boven de melk overblijft om te roeren. Voor 10 liter melk heb je een pan van minstens 12 liter nodig.
Meteen aan de slag? Lees zelf Goudse kaas maken, stap voor stap.